İGA Yanımda E-Bülten 2. Sayı

Kıymetli Okurlar,

İGA İstanbul Havalimanı olarak erişilebilirlik yolculuğumuz, her bir yolcumuzun hikâyesine kulak vererek büyüyen bir dönüşüm hareketi olmaya devam ediyor. Mayıs ayında yayımladığımız ilk bültende, havalimanımızdaki mevcut uygulamaları ve kapsayıcı adımlarımızı sizlerle paylaşmıştık. Bu ikinci bültende ise yalnızca kendi çalışmalarımıza değil, aynı zamanda Erişilebilir Seyahat Topluluğu’nun değerli üyelerinden bize ulaşan kıymetli yazılara da yer vererek bu yolculuğu daha kolektif bir zemine taşımak istiyoruz.

Bizler için erişilebilirlik; yalnızca fiziksel düzenlemelerden ibaret değil, tutarlılık, empati, saygı ve insana yakışan bir iletişim diliyle beslenen, tüm süreçlere yayılan bir kurum kültürüdür. Bu anlayış doğrultusunda; terminaldeki yönlendirmelerden dijital kanallarımıza, güvenlik süreçlerinden dolaşım alanlarımıza kadar geniş bir yelpazede, deneyimin her temas noktasını kapsayıcı bir bakış açısıyla ele alıyoruz. Ulusal ve uluslararası standartların ötesine geçerek sahadan gelen gerçek deneyimlere ve geri bildirimlere dayalı sürekli bir iyileşme döngüsü içinde çalışıyoruz.

Erişilebilir Seyahat Topluluğu ile kurduğumuz güçlü bağ, bu dönüşümün en değerli unsurlarından biri. Farklılaşan ihtiyaçları olan misafirlerimizin, sivil toplum kuruluşlarının, akademinin ve sektör paydaşlarımızın katkıları sayesinde; yalnızca “bizim tasarladığımız” bir deneyime değil, “birlikte inşa ettiğimiz” bir seyahat yolculuğuna odaklanıyoruz.

İGA İstanbul Havalimanı’nda erişilebilirlik; çalışanlarımızın farkındalık eğitimleriyle güçleniyor, teknoloji ve inovasyonla destekleniyor, kapsayıcı hizmet modelleriyle somutlaşıyor. Misafirlerimizin seyahatlerini planlama aşamasından havalimanına ulaşımlarına, terminalde geçirdikleri süreden uçuş sonrası deneyimlerine kadar her aşamada, bağımsız ve onurlu bir yolculuğu mümkün kılmak için çaba gösteriyoruz. Hedefimiz; yalnızca ihtiyaçlara cevap veren değil, ihtiyaçları önceden öngören bir yaklaşımı kalıcı hâle getirmek.

Bu bültenin oluşumuna emek veren çalışma arkadaşlarıma, katkılarını esirgemeyen tüm paydaşlarımıza ve sesini, deneyimini ve beklentilerini bizimle samimiyetle paylaşan tüm gönüllülerimize gönülden teşekkür ederim. Her bir geri bildiriminiz hem bugün yaptıklarımızı hem de yarın atacağımız adımları şekillendiren çok kıymetli bir yol gösterici niteliği taşıyor.

Hep birlikte, İGA İstanbul Havalimanı’nı herkes için erişilebilir, onurlu ve bağımsız bir seyahat deneyiminin mümkün olduğunu gösteren küresel bir referans noktası hâline getirmeye devam edeceğiz. Bu yolculuğun gerçek sahibi olan sizlerin katkılarıyla; erişilebilirliğin bir ayrıcalık değil, temel bir hak ve vazgeçilmez bir standart olduğu bir gelecek için çalışmayı kararlılıkla sürdüreceğiz.

Sevgi ve Saygılarımla,

Selahattin BİLGEN

CEO

İGA İstanbul Havalimanı

İGA Yanımda Erişilebilir Seyahat Topluluğu’nun bir etkinliği olarak 25 Kasım’da gerçekleştirdiğimiz Erişilebilir Seyahat Yuvarlak Masa Buluşması, erişilebilirliği uçtan uca yönetme yaklaşımımızın sahadaki en somut adımlarından biriydi. Farklı engel gruplarından misafirlerimiz, STK temsilcileri, paydaşlarımız ve İGA ekiplerimizle bir araya gelerek kapsayıcı havalimanı deneyimini bütüncül biçimde ele aldık. Buluşma; yalnızca görüşlerin paylaşıldığı bir platform değil, ihtiyaçların ve kısıtların netleştiği, öncelikli çözüm alanlarının birlikte tanımlandığı ve ortak bir anlayışın güçlendiği çok paydaşlı bir çalışma zemini yarattı.

Erişilebilir Seyahat: Standartları Hizalayan, Temas Noktalarını Senkronlayan Bir Yaklaşım

Erişilebilirlik, tekil bir düzenleme değil; uçtan uca deneyimi aynı standartta buluşturan stratejik bir yönetim yaklaşımıdır. Havalimanı ekosisteminde yolculuk; farklı kurumların, ekiplerin ve temas noktalarının ardışık şekilde devreye girdiği çok aktörlü bir yapı içinde gerçekleşir. Bu nedenle erişilebilir bir deneyim, ancak ihtiyaçların doğru anlaşılması ve bu içgörünün süreçlere, iletişime ve davranış kültürüne entegre edilmesiyle sürdürülebilir hâle gelir.

İhtiyacı Doğru Anlamak, Çözümü Doğru Tasarlamak

Engelli bireylerin ve engelli bireylerle birlikte çalışan vakıf/derneklerin katılımı; yalnızca “geri bildirim almak” değil, tasarımın temel girdisini güvenilir biçimde oluşturmak anlamına gelir. Doğru anlaşılan ihtiyaçların deneyime dönüşmesi için ise operasyon, güvenlik, terminal hizmetleri, dijital kanallar ve ilgili tüm paydaşların ortak bir dil ve ortak bir hedef etrafında hizalanması gerekir. Bu hizalanma, erişilebilirliğin “parçalı” değil, entegre bir şekilde yönetilmesini sağlar.

25 Kasım: Çok Sesli Bir Paylaşım Alanı, Ortak Bir Çerçeve

Buluşmanın açılışını CEO’muz Selahattin Bilgen gerçekleştirdi. Açılış konuşmasında, odağımızın yalnızca süreç iyileştirmeleriyle sınırlı kalmadığını; temas anlarında deneyimi belirleyen davranış kültürünü daha kapsayıcı hâle getirme hedefimizi, erişilebilirliğe bakış açımızı ve sunduğumuz hizmetleri paylaştı. Bu çerçevede paydaşlarımız, hizmet kurgularını farklı engel gruplarının perspektifinden, misafirlerimizin yaşanmış deneyimleri üzerinden dinleme ve değerlendirme fırsatı buldu. Misafirlerimiz ise hizmetlerin hangi temas noktasında nasıl tasarlandığına, sorumlulukların nasıl paylaşıldığına ve regülasyonların belirli uygulamalarda neden belirleyici olduğuna ilişkin daha net bir farkındalık kazandı.

Dört Odak Alan, Tek Hedef: Uçtan Uca Tutarlılık

Görünmeyen Engelli Misafirler

Disleksi, otizm, Down sendromu ve kronik hastalıklar özelinde öne çıkan ihtiyaç; uyaranların yönetildiği, bilgiye erişimin sadeleştiği ve kriz anlarında güvenli eşliğin standartlaştığı bir deneyimdi. Bu başlık altında özellikle sadeleştirilmiş içerikler, yumuşak ışık ve renk kullanımı, tetikleyici kalabalıkların azaltılması ve kriz anlarında çalışanlarımızın misafire güvenli şekilde nasıl eşlik etmesi gerektiğine yönelik öneriler öne çıktı. Sakin alanlar, ayçiçeği yaka kartı görünürlüğü ve uçuş öncesi aşinalık programları ise misafir ihtiyacının daha da netleştiği başlıklar oldu.

Fiziksel Engelli Misafirler

Bu masada en çok vurgulanan nokta şuydu: Asistanlık hizmeti uçtan uca kesintisiz olmalı. Misafirlerimizin kendi tekerlekli sandalyelerini mümkün olduğunca uzun süre kullanabilmesi, güvenlik ve boarding süreçlerinde düşmeyi önleyici ekipmanların standardizasyonu, uçak içindeki hareket alanı ve erişilebilir tuvalet ihtiyacı ile tıbbi cihazlara ilişkin uçuş öncesi izin süreçlerinin kolaylaştırılması gibi alanlarda öncelikli geliştirme başlıklarını birlikte netleştirdik.

Görme Engelli Misafirler

Burada özellikle yön bulma deneyiminin sadeleşmesine dair güçlü bir ortak ses vardı. Betimlemeli rehber içerikler, sesli asansör ve kapı uyarıları, erişilebilir QR içerikleri/menüler, öncelikli bagaj etiketleri ve güvenilir push/SMS bilgilendirmeleri öne çıkan önerilerdi. Bizim için kritik hatırlatma ise şuydu: Saat yönü, net referans noktaları ve öngörülebilir yönlendirme, çalışan davranış modelimizin standart bir parçası olmalı.

İşitme Engelli Misafirler

Bu masada iletişimin tek bir kanala bağlı kalmaması gerektiği güçlü şekilde vurgulandı. İşaret dili bilen personelin görünür rozetlerle fark edilir kılınması, videolarda altyazı ve işaret dili desteğinin artırılması, güvenlik ve boarding süreçlerinde ikon ve piktogram kullanımının yaygınlaştırılması önemli başlıklar arasında yer aldı. En kritik ortak beklenti netti: Kapı değişiklikleri yalnızca anonsla değil; SMS, uygulama bildirimi ve gerektiğinde işaret dili desteğiyle mutlaka yolcuya ulaştırılmalı.

Ortak Çıktılar: Erişilebilirliği “Sistem”e Dönüştüren Başlıklar

Dört masadan gelen çıktılar bir kez daha gösterdi ki erişilebilirlik; yalnızca fiziksel düzenlemelerle sınırlı değildir. Empati, tutarlılık, bilginin sade sunumu ve insana yakışır bir eşlik kültürü ile gerçek karşılığını bulur.

Buluşmadan öne çıkan ortak geliştirme başlıkları:

Uçtan uca süreklilik: Asistanlık ve destek hizmetlerinde kesintisiz akış
Çok kanallı iletişim: Anonsla sınırlı kalmayan, güvenilir dijital ve mobil bilgilendirme
Sadeleştirme: İçerikte yalın dil, yön bulmada net referans ve öngörülebilirlik
Uyaran yönetimi: Kalabalık/ışık/ses gibi tetikleyicilerin azaltıldığı alanlar ve senaryolar
Davranış standardı: Eşlik etme, yön tarifleme ve kriz anı yaklaşımında ortak kültür
Görünürlük ve farkındalık: Ayçiçeği yaka kartı ve işaret dili yetkinliğinin daha görünür hâle gelmesi

2026 Erişilebilirlik Yol Haritasına Entegrasyon ve İzleme

Bu çıktıları 2026 Erişilebilirlik Yol Haritamıza titizlikle dâhil ediyoruz. Amacımız, geri bildirimleri yalnızca “öneri” olarak değil; aksiyona dönüşen, izlenebilir ve sürdürülebilir bir gelişim döngüsü olarak yönetmek. Bu kapsamda süreç tasarımı, eğitim içerikleri, dijital iletişim akışları ve saha uygulamalarında tutarlılığı artıracak adımları önceliklendiriyoruz.

Teşekkür ve Ortak Taahhüt

Bu buluşmada paylaşılan her görüş, İGA İstanbul Havalimanı’nın “herkes için erişilebilir bir seyahat deneyimi” hedefi doğrultusunda bir adım daha ilerlememizi sağladı. Katkı sunan tüm paydaşlarımıza, STK temsilcilerimize, Erişilebilir Seyahat Topluluğumuza ve bu yolculuğa içtenlikle eşlik eden tüm ekip arkadaşlarımıza teşekkür ederiz.

KATILIMCI YORUMLARI

Tüm paydaşların örnek uygulamalar ve çözüm önerileri ile katkıda bulunduğu bu verimli deneyimde yer almak benim için büyük bir gurur kaynağı oldu. Gelişimin, iyileşmenin ve erişilebilirliğin sürekli bir yolculuk olduğunun bilinciyle; daha kapsayıcı bir seyahat deneyimi için üretmeye ve iş birliği içinde çalışmaya devam edeceğiz.

Bu fikirlerin tek tek hayata geçtiği bir geleceğe uyanmak dileğiyle…

Başak TOPÇUOĞLU- Özel Çocuklar Eğitim ve Dayanışma Derneği (ÖÇED)

Türkiye Kas Hastalıkları Derneği Yönetim Kurulu Başkanı engellilere dair sorunların tespiti ve çözüm önerilerinin konuşulduğu bir yuvarlak masa toplantısında katıldım. İGA İstanbul Havalimanı’nın düzenlediği ve davet ettiği toplantıyı heyecan verici buldum. Nedenlerden ilki ekibin oldukça bilinçli ve işlerini çok iyi yapan bireylerden oluşturulması idi. İkinci nedeni ise bu çalışmaya bütün engel gruplarını temsil eden STK’ların dahil edilmesi.

Yıllardır dernek çalışmalarım vesilesi ile yurt içinde ve yurt dışında havayolu ile yolculuk yapmaktayım. Atatürk Havalimanı’nda uçağa yanaşan asansörlerin olmadığı körüklerin kullanıldığı süreçleri biliyorum. O zorlu süreçlerde Yeşilköy’de Avrupa’dan birçok engelliyi ağırladığımız Avrupa Kas Hastalıkları ağının bir toplantısını Türkiye’de organize etmiştik. Şimdilerde yeni havalimanı ile sorunsuz yolculuk yapma fırsatı büyük bir güzellik olacak bizler için.

Fatma ÇOBAN- Türkiye Kas Hastalıkları Derneği Yönetim Kurulu Başkanı

‘Erişilebilir Havalimanı’ misyonunu hayata geçirme çalışmaları kapsamında; 25.11.2025 tarihinde ülkemizi dünyada büyük bir gurur ve başarı ile temsil eden göz bebeğimiz İGA İstanbul Havalimanı’nda, engelli bireylerimizin ve refakatçilerinin gereksinimlerini en doğru şekilde karşılayabilmek adına gerçekleştirilen, güçlü bir ekip liderliğinde planlanan ve yürütülen çalıştayda yer almaktan büyük bir mutluluk duyduğumu belirtmek isterim.

Açelya SİVRİKAYA GİRAY- Türkiye Disleksili Çocuklar Vakfı Başkan Yrd.

Disleksi Öğrenme Güçlüğü Derneği Yön. Kr. Üyesi

Engelli Çalışmaları ve Çocuk Gelişim Uzm.

Uçak içi taşıma sandalyelerinin uygunluğu, koltuk transferinin güçlüğü, yetişkin alt değiştirme ünitelerinin yetersizliği, terminal içi yönlendirme eksiklikleri ve personelin bilgi düzeyindeki heterojenlik, seyahati çoğu zaman bağımlı ve yorucu bir sürece dönüştürüyor. Bu nedenle kişiye özel koltuk planlaması, erişilebilir tuvalet çözümleri, personel eğitimi ve ihtiyaç temelli ön bilgilendirme süreçleri kritik önem taşıyor. Paylaşılan öneriler sadece fiziksel erişilebilirliğin değil; iletişim, yönlendirme ve dijital deneyimin de kapsayıcı hâle getirilmesi açısından yolumuza ışık tutuyor.

IATA standartlarına uygun bir “Dijital Erişilebilirlik Pasaportu”, duyusal hassasiyeti olan bireyler için “Sakin Alanlar”, erişilebilir tesislerin anlık görünürlüğünü sağlayacak interaktif havalimanı haritaları ve bütün personele yönelik zorunlu Engellilik Eşitliği eğitimleri gibi çözümler sadece fiziksel erişilebilirliğin değil; iletişim, yönlendirme ve dijital deneyimin de kapsayıcı hâle getirilmesi açısından yolumuza ışık tutuyor.

Erişilebilirlik, tek bir çözümle tamamlanan bir iş değil; sürekli öğrenme, sürekli yenilenme ve her yolcunun deneyimine saygı duyan bütüncül bir yaklaşım. Hep birlikte, herkes için eşit ve onurlu bir seyahat deneyimine doğru emin adımlarla ilerliyoruz.

Esra ERSOY- Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Engelli Bireylerin Sorunlarını Araştırma Komisyonu Danışmanı ve Uzmanı

İGA Yanımda Yemek Kabini

İGA İstanbul Havalimanı olarak, farklı ihtiyaçları olan misafirlerimizin seyahat deneyimini güçlendirmek amacıyla erişilebilirlik hizmetlerimizi genişletmeye devam ediyoruz. Bu kapsamda geliştirilen İGA Yanımda Yemek Kabini; Parkinson, distoni, serebral palsi ve benzeri nörolojik veya fiziksel durumlar nedeniyle yemek sırasında daha sakin, kontrollü ve mahrem bir alana ihtiyaç duyan misafirlerimiz için özel olarak tasarlanmıştır.

Yemek kabinleri; misafirlerin kalabalık içerisinde zorlanmadan, rahat bir şekilde yemek yiyebilmelerini sağlayan yarı kapalı bir oturma alanı sunar. Kabin içindeki ergonomik düzenlemeler, yeme içme sırasında yaşanabilecek istemsiz hareketleri veya huzursuzluğu minimize etmeye yardımcı olur. Ayrıca kabin içerisinde yer alan ekranlarda, İGA İstanbul Havalimanı’ndaki erişilebilirlik hizmetlerini tanıtan bilgilendirici videolar yayınlanarak misafirlerimizin farkındalığının artırılması hedeflenmektedir.

Yemek kabinleri şu noktalarda hizmet vermektedir:

Giden Yolcu (Pasaport Öncesi Alan): E check-in kontuarının karşısında yer alan yemek katı.
Dış Hatlar (Giden Yolcu): F uçuş kapıları yönünde konumlandırılmış yemek alanı.
Dış Hatlar (Giden Yolcu): A-B uçuş kapıları yönündeki yemek alanı.
İç Hatlar (Giden Yolcu): Erişilebilir hizmet anlayışıyla faaliyet gösteren Cafe Yanımda.

İGA olarak hedefimiz; tüm misafirlerimizin ihtiyaçlarına duyarlı, kapsayıcı ve konforlu bir havalimanı deneyimi sunmaktır. Yemek Kabini uygulaması da bu vizyon doğrultusunda hayata geçirilen kıymetli adımlardan biridir.

Dijital Erişilebilirlik

2024’ün Kasım ayında Turkish Technology bünyesinde bir grup yola çıktı. Bu; kapsayıcılığı, evrensel tasarımı ve çeşitliliği zenginlik olarak görme çabasıydı. Bir takım kuruldu ve adı "Erişilebilirlik" oldu. Çünkü biliyorduk ki engellilik bir eksiklik değil, insan çeşitliliğinin bir parçasıdır.

Bu ruhla, önce Türk Hava Yollarına bağlı tüm iştiraklerde dijital erişilebilirlik dönüşümü başladı. Mayıs ayı civarında AJET web sitesi ve mobil uygulamaları büyük ölçüde erişilebilir şekilde yayınlandı. THY mobil uygulama ve web sayfalarının erişilebilirlik çalışmaları hız kazandı ve neredeyse tamamlandı.

Takımımız bununla da kalmadı; analizden tasarıma, test süreçlerinden kullanıcı geri bildirimlerine kadar erişilebilirliği sonradan eklenen bir yama değil, süreçlerin vazgeçilmez bir parçası haline getirmek ve kurum kültürüne dâhil etmek için pek çok eğitim ve farkındalık çalışmasını içeren adımlar attı.

Erişilebilirlik inancımız kurum içine sığamazdı. Havacılığı her yönüyle erişilebilir hale getirmek için Engelsiz Havacılık Çalıştayı yapıldı; kurum içi ve dışındaki birçok paydaşla temaslar sağlandı.

Bir yıllık çalışmalar iki ödülle taçlandı. İlk olarak Türkiye Customer Experience Awards’ta erişilebilirlik kategorisinde Altın Ödül kazanıldı. Ekim ayına geldiğimizde ise Türkiye Engelsiz Bilişim Platformu tarafından verilen "En Erişilebilir Web Sayfası" ödülünü AJET aldı.

Şu an erişilebilirlik takımını 6 kişi oluşturuyor. Testçiler, yazılım geliştiriciler, kurum içi ve dışı iletişim uzmanlarıyla; iş tecrübeleri, bireysel deneyimler ve STK geçmişleri bir arada harmanlandı. Baştan beri dediğimiz gibi, takımımızın amacı yalnızca yasal kriterleri yerine getirip "mış gibi yapmak" değildir. Ülkemizde ve dünyada havacılığı, dijital süreçlerden başlayarak herkes için eşit, erişilebilir ve engelsiz hale getirmek hepimizin asıl maksadıdır.

Bizimle aynı amaçla, aynı yolda yürüyen ve yürümeye çalışan tüm dostlarımızı selamlıyoruz.

Engin YILMAZ – Turkish Technology Erişilebilirlik Takım Lideri

Havaş: Kapsayıcılık ve Erişilebilirlik Odaklı Faaliyetler

Stratejik Yaklaşımlar, İyi Uygulamalar ve Sürdürülebilir Gelişim

Kurumumuz; kapsayıcılık ve erişilebilirliği tüm faaliyet alanlarında stratejik öncelik olarak benimsemektedir. Havaş olarak kapsayıcı bir çalışma ortamı oluşturmak, hizmet kalitesini artırmak ve toplumsal dönüşüme katkı sağlamak amacıyla iş birliği ve bilgi paylaşımını ön planda tutuyoruz. Çalışanlarımızın ve yolcularımızın deneyimini iyileştirmek için erişilebilirlik, nöroçeşitlilik, toplumsal cinsiyet eşitliği ve gönüllülük gibi alanlarda yenilikçi uygulamalar geliştirmekteyiz.

Tüm grup şirketlerimizin temsilcilerinden oluşan ÇEK-H (DEI) Komitemiz bünyesinde; farklı sektörlerden şirketlerle yürütülen stratejik bilgi paylaşımları, yerinde iyi uygulama incelemeleri ve STK iş birlikleri sayesinde engellilik ve erişilebilirlik konularında kurum içi farkındalığı artırıyor; aynı zamanda ulusal ölçekte dönüşüme katkı sunuyoruz.

Erişilebilirlik yaklaşımımızın temelinde, çalışanlarımızın yetkinlik ve empatik iletişim becerilerini geliştiren özel eğitim programları yer almaktadır. Yolcularla doğrudan temas eden güvenlik, yolcu hizmetleri ve yiyecek-içecek ekiplerimiz için alan uzmanlarıyla hazırlanan "Özel Bireyler Farkındalık Eğitimleri" uygulanmış; nöroçeşitli bireylerin istihdamı ve iş süreçlerine katılımı desteklenmiştir.

Kurumumuz, UN Global Compact çatısı altındaki programlarda aktif rol alarak kadınların iş gücünde temsili ve liderliğini güçlendirmeye yönelik kurumsal kapasiteyi artırmaktadır. Bu faaliyetlerin somut bir göstergesi olarak grupça; Birleşmiş Milletler Küresel İlkeler Sözleşmesi ve UN Women iş birliğiyle yürütülen Kadının Güçlenmesi Prensipleri’ne (WEPs) imza atarak, toplumsal cinsiyet eşitliğinin iş dünyasında güçlendirilmesi yönünde uluslararası ölçekte kabul görmüş bir çerçeveyi benimsediğimizi taahhüt etmekteyiz.

Ofis ergonomisi, mobilite çözümleri, portatif rampalar ve çalışan ihtiyaçlarına özel düzenlemeler, fiziksel erişilebilirliği destekleyen önemli iyileştirmeler arasındadır. Ayrıca ofis çalışanlarımızın kullandığı tüm Microsoft Office programlarında erişilebilirlik uygulamaları aktif hâle getirilmiş ve etkin kullanımı sağlanmıştır. Kurumsal web sitelerimiz, müşterilerimizin hizmetlerimize kolay erişimini sağlamak amacıyla erişilebilirlik araçlarıyla (widget) güçlendirilmeye devam etmektedir.

Havaş bünyesinde, yolcuyla doğrudan temas eden çalışanlarımıza işaret dili eğitimi verilmiş; PRM (hareket kabiliyeti kısıtlı) yolcularımıza hizmet sunan çalışanlarımız ise özel farkındalık eğitimleriyle desteklenmiştir. Belediyelerle kurulan iş birlikleri kapsamında çalışanlarımız, belediyelerin özel farkındalık merkezlerinde farklı engel gruplarının yaşadıkları zorlukları deneyimleme fırsatı bulmuştur.

Tüm bu çalışmalar, kurum genelinde sürdürülebilir bir kapsayıcılık kültürünün oluşturulmasına hizmet etmektedir. İç ve dış paydaşlarla kurulan güçlü bağlar, teknolojik çözümler ve çalışan gönüllülüğüyle yaratılan sosyal etki, kurumumuzu daha kapsayıcı bir geleceğe taşımaktadır. Engelli bireyler, nöroçeşitli çalışanlar ve tüm yolcularımız için hayatı kolaylaştıracak uygulamaları güçlendirmeye; herkes için güvenli, saygılı ve erişilebilir bir hizmet deneyimi sunmaya kararlılıkla devam edeceğiz.

Şirin Ayça Sayılır – Havaş Müşteri İlişkileri Müdürü

İGA ve SEBEDER, Herkesin Aynı Hikâyede Buluştuğu Bir Dünya İçin Çalışıyor

Sesli Betimleme Derneği (SEBEDER), Boğaziçi Üniversitesi’nde bir grup gönüllü öğrencinin 2006 yılında başlattığı bir hayalin devamıdır. O hayal; görme ve işitme engelli bireylerin kültür ve sanatın her alanında yer alabilmesi; sesleriyle, duygularıyla ve hayal güçleriyle eşit biçimde var olabilmesiydi. Bugün SEBEDER, bu hayali gerçeğe dönüştürmek için erişilebilirliği bir insan hakkı olarak savunuyor ve herkes için kapsayıcı bir kültürel ortam yaratmak için çalışıyor.

Dernek; sinema, tiyatro, müze, konser, festival ve eğitim alanlarında; sesli betimleme, ayrıntılı altyazı ve işaret dili çevirisiyle içerikleri herkesin deneyimleyebileceği bir hâle getiriyor. Yıllar içinde yüzlerce yapımı ve etkinliği erişilebilir kılan SEBEDER, gönüllülük ruhunu koruyarak kamu kurumları, özel sektör ve sivil toplumla güçlü iş birlikleri kurmayı sürdürüyor.

SEBEDER, İGA İstanbul Havalimanı’nın engelsiz erişim çözüm ortaklarından biri olarak İGA’nın sosyal medya görsellerinin betimlemelerini ve kısa videolarının eş erişimli (sesli betimlemeli, ayrıntılı altyazılı ve işaret dili çevirili) versiyonlarını hazırlıyor. SEBEDER’in desteğiyle İGA; farklı seslerin, bakışların ve deneyimlerin bir araya geldiği gerçek bir buluşma noktası hâle geliyor.

12. Beyaz Baston ve Erişilebilirlik Festivali

#SanatınİçindeKapsayıcıBiçimde

Beyaz Baston ve Erişilebilirlik Festivali, görme engellilerin toplumsal yaşama eşit biçimde katılabilmesi için erişilebilirliğin ve farkındalığın önemini görünür kılmak amacıyla düzenlenmektedir. Engelsiz Erişim Derneği tarafından 2014 yılından bu yana her yıl 15 Ekim Dünya Beyaz Baston Körler ve Güvenlik Günü’ne yakın tarihlerde gerçekleştirilen festival, erişilebilirliğin yalnızca bir ihtiyaç değil, toplumun tüm kesimlerinin ortak sorumluluğu olduğunu vurgulamaktadır.

Festivalin çıkış noktası, beyaz bastonun yalnızca bir hareket aracı değil, bağımsızlığın ve toplumsal katılımın simgesi olmasıdır. Engelsiz Erişim Derneği, 2005 yılında kör genç aktivistlerin kendi yaşamları üzerinde söz sahibi olma isteğiyle kuruldu. Kuruluşundan bu yana dernek, erişilebilirliği herkesin gündelik yaşamında fark edebileceği ve sahiplenebileceği bir yaklaşım haline getirmeyi amaçlamaktadır. Festival ise bu anlayışın en görünür örneklerinden biri olarak öne çıkmaktadır.

Bu yıl 10–11 Ekim 2025 tarihlerinde İstanbul Üniversitesi Beyazıt Kampüsü’nde, Engelliler Uygulama ve Araştırma Merkezi (ENUYGAR) iş birliğiyle gerçekleştirilen 12. Beyaz Baston ve Erişilebilirlik Festivali, “sanat” teması ve #SanatınİçindeKapsayıcıBiçimde mottosuyla düzenlendi. İki gün boyunca sanat, teknoloji, eğitim, oyun ve gündelik yaşam alanlarında erişilebilir uygulamalar tanıtıldı. Üniversitelerden, sivil toplum kuruluşlarından ve farklı şehirlerden gelen yüzlerce kişi, erişilebilirliğin yaşamın her alanında nasıl yer bulabileceğine dair örneklerle buluştu.

Festival alanında müzik performansları, erişilebilir sanat atölyeleri, dijital uygulamalar, Braille materyaller, el işi ve marangozluk stantları yer aldı. Katılımcılar, akıl oyunlarının erişilebilir biçimlerde nasıl oynanabildiğini, takı yapımında hangi erişilebilir yöntemlerin kullanıldığını, ekran okuyucu aracılığıyla bilgisayarda nasıl çalışıldığını, mutfakta yemeklerin nasıl hazırlandığını ve 3D modellerle bir binanın yapısının nasıl incelendiğini deneyimlediler. Böylece ziyaretçiler, erişilebilirliğin yalnızca bir kavram değil, yaşamın her alanına yansıyan bir kültür ve temel insan hakkı olduğunu doğrudan tanıma olanağı buldu.

Beyaz Baston ve Erişilebilirlik Festivali’nin hedefi, erişilebilirliği konuşmakla sınırlı kalmadan onu gündelik yaşamın doğal bir unsuru haline getirmek. Her yıl yinelenen bu buluşma, erişilebilirliğin ve farkındalığın toplumun ortak dili haline gelebileceğini anımsatıyor ve herkesin bu dönüşümün bir parçası olabileceğini gösteriyor.

Erişilebilir Seyahat Topluluğu Bültenleri